Günlük Gündem &amp; Resmî Gazete

Bavyera Anayasa Mahkemesi'nden Yapay Zekâ ile Uydurma İçtihat Sunan Davacıya 3.000 Euro Azami Harç Cezası

Bavyera Anayasa Mahkemesi (BayVerfGH), velayet davası sonrasında bireysel başvuruda bulunan bir babanın talebini usulden reddederek ilgili kanunun (VfGHG m. 27/1-2) öngördüğü azami kötüniyet/usulsüz başvuru harcı olan 3.000 Euro'nun davacıya yükletilmesine karar verdi (Az. 9-VI-25). Başvurucunun mahkemeye sunduğu kapsamlı dilekçede dayandığı çok sayıda yargı kararının ve BayVerfGH içtihadının gerçekte var olmadığı veya tamamen alakasız hukuki meselelere ilişkin olduğu tespit edildi. Mahkeme, dilekçenin 'halüsinasyon gören yapay zekâ' yardımıyla kurgulanmış sahte emsal kararlara dayandırılmasının ve bariz dayanaktan yoksun olmasının bu azami yaptırımı haklı kıldığını vurguladı.

🇩🇪 Almanya · LTO.de

İspanyol Yüksek Mahkemesi: Şiddet Mağduru Kadın İşçinin Feshi Hükümsüzdür

İspanyol Yüksek Mahkemesi (Tribunal Supremo) Sosyal Dairesi, aile içi şiddet mağduru olan pazarlama sorumlusu kadın çalışanın iş sözleşmesini fesheden 3D tasarım şirketinin feshini hükümsüz (nulo) saydı (Karar no: 757/2026). Olayda, çalışanın eski partneri aleyhine açtığı ceza davasında şirket yöneticilerinden birinin tanık olarak dinlenmesinden bir hafta sonra, işverenin 'performans düşüklüğü' iddiasıyla hiçbir somut delil sunmadan fesih yoluna gittiği belirlendi. Mahkeme; çalışanın aldığı rapor, şirketin ceza sürecini bilmesi ve feshin zamansal yakınlığı karşısında ayrımcılık karinesinin oluştuğunu ve ispat yükünün işverene geçtiğini vurguladı. Fesih gerekçesini kanıtlayamayan şirketin işçiyi işe iade etmesine, boşta geçen süre ücretlerini ödemesine ve temel hak ihlali nedeniyle 10.000 Euro manevi tazminat ödemesine hükmedildi.

🇪🇸 İspanya · Confilegal

Yasama

İtalya'da Ceza Davalarında Elektronik Deliller İçin Yeni Kanun Hükmünde Kararname Yürürlüğe Girdi

İtalya Resmi Gazetesi'nde yayımlanan 188/2026 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile AB'nin 2023/1543 sayılı Ceza Yargılamasında Elektronik Delillere İlişkin Tüzüğü'ne ulusal uyum süreci tamamlandı. Düzenleme, sınır ötesi ceza soruşturmalarında Avrupa Üretim ve Muhafaza Emirleri'ne (EPOC / EPOC-PR) uymayan teknoloji ve iletişim servis sağlayıcılarına 10.000 Euro'dan 1,2 milyon Euro'ya veya şirketin küresel cirosunun %2'sine kadar idari para cezası öngörüyor. Kararname ayrıca verilerine el konulan şüpheli veya ilgililere İtalyan Ceza Muhakemesi Kanunu (CPP m. 324/325) uyarınca Sulh Ceza Hâkimliği nezdinde 10 gün içinde karara itiraz etme ve orantılılık denetimi talep etme hakkı tanıdı.

🇪🇺 Avrupa Birliği · LTO.de

AB Hukuku

Eski Federal Anayasa Mahkemesi Yargıcından 'EU Inc.' Tasarısına 'Yetki Aşımı' Uyarısı

Alman Federal Anayasa Mahkemesi (BVerfG) eski yargıcı Prof. Dr. Udo Di Fabio, Federal Noterler Birliği (BNotK) için hazırladığı hukuki mütalaada, Avrupa Komisyonu'nun şirket kuruluşlarını kolaylaştırmak amacıyla önerdiği 28. rejim niteliğindeki 'EU Inc.' (European Incorporated) tüzük taslağının hukuka aykırı olduğunu belirtti. Di Fabio, Komisyon'un tasarıyı AB İşleyişi Hakkında Antlaşma'nın (TFEU) 114. maddesine (iç pazar uyumu) dayandırmasının hukuken hatalı olduğunu; TFEU 114'ün yalnızca mevcut ulusal mevzuatların uyumlaştırılmasına izin verdiğini, sıfırdan uluslarüstü yeni bir şirket türü ihdas edilmesi için TFEU 352. madde uyarınca oybirliği ve ulusal parlamentoların (Federal Meclis ve Federal Konsey) onayının şart olduğunu ifade etti. Mütalaada, tüzüğün AB Adalet Divanı (ABAD) veya 'ultra vires' (yetki aşımı) denetimi kapsamında BVerfG tarafından iptal edilebileceği, olası bir geriye dönük iptal halinde ise şirket ortaklarının şahsi malvarlıklarıyla sınırsız sorumlu hale gelebileceği uyarısında bulunuldu.

AB Hukuku

AB Adalet Divanı: Müdafi Bekleme Süresi Dolsa Bile Avukatsız İfade Alınamaz

AB Adalet Divanı (ABAD), Avrupa Komisyonu'nun Macaristan ve Çek Cumhuriyeti aleyhine açtığı ihlal davalarını karara bağladı (C-660/24 ve C-681/24). Divan, şüphelinin gözaltına alınmasının ardından Macaristan'da 2 saat, Çekya'da ise 48 saat içinde avukatın gelmemesi halinde kolluğun müdafi olmaksızın sorguya başlayabilmesine olanak tanıyan ulusal düzenlemelerin 2013/48/EU sayılı AB Direktifi'ne aykırı olduğuna hükmetti. Kararda, direktifin 3. maddesi uyarınca şüphelinin sorgu öncesinde ve esnasında fiilen avukat yardımından yararlanma hakkına sahip olduğu, bu haktan yalnızca istisnai ve acil durumlarda (can güvenliği veya soruşturmanın ağır tehlikeye girmesi hali) somut gerekçeyle ve geçici olarak feragat edilebileceği belirtildi. Salt belirli bir sürenin dolmuş olmasının savunma hakkını bertaraf edemeyeceğini vurgulayan Divan, Macaristan ve Çekya'nın mevzuatlarını AB standartlarına uyarlaması gerektiğine karar verdi.

🇪🇺 Avrupa Birliği · LTO.de

İnsan Hakları

AİHM: Yüksek Riskli Doğumda Zorunlu Hastane Sevkinde Hak İhlali Yoktur

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), İspanya aleyhine yapılan başvuruda (C.P. v. Spain, No: 50181/22), 42. gebelik haftasını aşmış ve tıbbi göstergeleri fetal risk taşıyan bir kadının mahkeme kararıyla evden alınarak zorla hastaneye yatırılmasını 1'e karşı 6 oyla Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) 8. maddesine (özel hayata saygı) aykırı bulmadı. Mahkeme ayrıca Sözleşme'nin 5. maddesi (kişi özgürlüğü) kapsamındaki şikayeti konu bakımından yetkisizlik gerekçesiyle reddetti. Kararda, doğum şekli ve yerinin AİHS m. 8 korumasında olduğu ancak anne ve doğacak çocuğun sağlığını koruma meşru amacıyla ulusal makamların müdahale marjı bulunduğu belirtildi. Mahkeme, somut olayda acil tıbbi risk verileri doğrultusunda mahkemece verilen sevk kararının orantılı olduğunu, hastanede ise sezaryen ameliyatının ancak komplikasyon geliştiğinde ve hastanın onamıyla yapıldığını kaydetti. Daire Başkanı Šimáčková ise karşı oyunda, müdahalenin öngörülebilir yasal dayanaktan yoksun olduğunu ve daha hafif tedbirlerin değerlendirilmediğini savundu.

🇪🇸 İspanya · Diritto.it

İspanya Endülüs Yüksek Mahkemesi: İndirimli Ürünleri Saklayan Mağaza Müdürünün Feshi Haklıdır

Endülüs Yüksek Adalet Mahkemesi (TSJA), Primark mağazasında müdür yardımcısı (Assistant Manager) olarak çalışan personelin, indirim döneminde satışa sunulan ürünleri reyonlardan saklayarak daha sonra indirimli fiyattan şahsen satın alması nedeniyle tazminatsız işten çıkarılmasını hukuka uygun buldu (Karar no: 1494/2026). Mahkeme, mağaza yönetim rehberinde açıkça yasaklanan bu eylemin dürüstlük kuralı ve sözleşmesel sadakat borcunun ağır bir ihlali olduğunu, güven ilişkisini temelden sarstığını belirtti. Kararda, eylemin bir yönetici tarafından gerçekleştirilmiş olmasının kusuru ağırlaştırdığı ve sadakat borcu ihlallerinde kademeli disiplin cezası uygulanamayacağı vurgulandı.

🇪🇸 İspanya · Confilegal

Roma Mahkemesi: Ameliyat Komplikasyonu Olarak Gelişen Ses Teli Felcinde Hastane Sorumlu Değildir

Roma Mahkemesi, tiroid kanseri teşhisiyle total tiroidektomi ameliyatı olan ve operasyon sonrasında iki taraflı ses teli felci ile solunum güçlüğü yaşayan hastanın açtığı tazminat davasını reddetti (Karar no: 11205/2026). Bilirkişi heyeti raporuna dayanan mahkeme; cerrahi müdahalenin tıbbi kılavuzlara ve bilimsel standartlara tam uygun olarak icra edildiğini, teşhis ve tedavi yönteminde hekim kusuru bulunmadığını tespit etti. Kararda, ses teli felcinin tiroidektomi ameliyatlarının bilinen ve kaçınılmaz bir riski (komplikasyon) olduğu, hastanın operasyon öncesinde bu risk konusunda aydınlatılarak geçerli onamının alındığı ve hekimin kusurlu bir eylemiyle zarar arasında nedensellik bağı kurulamadığı belirtildi.

İtalyan Danıştayı: İdarenin Elinde Bulunmayan Belgeler İçin Bilgi Edinme Hakkı Kullanılamaz

İtalyan Danıştayı (Consiglio di Stato - 5. Daire), idari belgelere erişim hakkına ilişkin verdiği kararda, fiziksel veya dijital olarak mevcut olmayan ya da idarenin zilyetliğinde bulunmayan belgeler yönünden 'imkânsız erişim' (accesso impossibile) halinin geçerli olduğunu hükme bağladı (Karar no: 4081/2026). Mahkeme, 241/1990 sayılı Kanun kapsamında bilgi edinme hakkının var olan belgeleri kapsadığını, idareye yeni bir belge üretme veya araştırma yapma yükümlülüğü getirmediğini belirtti. İstenen belgenin varlığını ispat yükünün (İtalyan Medeni Kanunu m. 2697) talepte bulunan kişide olduğu, idareden olumsuz bir durumu (belgenin yokluğunu) kanıtlamasının beklenemeyeceği ve savunma hakkının da mevcut olmayan belgelere erişim yetkisi vermeyeceği vurgulandı.

İsveç İstinaf Mahkemesi: Israr Sonucu Rıza Gösterilen Birliktelikte Tecavüz Suçu Oluşmaz

Svea İstinaf Mahkemesi (Svea hovrätt), müşteki kadının başlangıçta defalarca 'hayır' demesine rağmen erkeğin sürekli ısrarı ve baskısı (tjat) sonucunda cinsel birlikteliğe onay verdiği olayda sanık hakkında beraat kararı verdi. Mahkeme, İsveç Ceza Kanunu'ndaki rıza temelli cinsel suç düzenlemesini değerlendirerek; ısrarın rahatsız edici ve etik dışı olabileceğini ancak somut olayda kadının cinsel eyleme katılıp katılmama konusunda özgür iradesiyle karar verme yeteneğinin tamamen ortadan kalktığının kanıtlanamadığını, nihai aşamada fiziksel veya cebri bir engelleme olmaksızın eyleme boyun eğilmesinin tecavüz suçunun unsurlarını oluşturmadığını belirtti.

İsveç Yüksek Mahkemesi Hürriyeti Tahdit Suçundaki 43 Yıllık İçtihadı İncelemeye Aldı

İsveç Yüksek Mahkemesi (Högsta domstolen), Başsavcılığın (Riksåklagaren) başvurusu üzerine, hürriyeti tahdit (olaga frihetsberövande) suçunun 'temel şekli' ile 'daha az vahim hali' arasındaki sınırları yeniden belirlemek amacıyla 43 yıllık yerleşik içtihadı gözden geçirmek üzere temyiz inceleme izni verdi. Başsavcılık, mevcut içtihadın özellikle kısa süreli ancak ağır psikolojik baskı içeren alıkoyma fiillerinde faillere orantısız hafif cezalar verilmesine yol açtığını savunarak, ceza adaletinin ve mağdur haklarının güçlendirilmesi için suçun nitelendirilme kriterlerinin güncellenmesini talep etti.

🇧🇷 Brezilya · Consultor Jurídico

Brezilya Federal Yüksek Mahkemesi: Elektrik Faturalarındaki Vergi İadesinde 10 Yıllık Süre Başlangıcı Netleşti

Brezilya Federal Yüksek Mahkemesi (STF), elektrik dağıtım şirketlerinin haksız yere tahsil edilen vergileri tüketicilere iade etme yükümlülüğüne ilişkin 10 yıllık zamanaşımı süresinin başlangıç anını yeniden teyit etti. Mahkeme, sürenin dağıtım şirketlerinin söz konusu vergi iadelerini kesinleşmiş mahkeme ilamı veya idari tasdik ile fiilen tahsil ettiği tarihten itibaren işlemeye başlayacağını karara bağladı. Karar, enerji sektöründe milyarlarca reali bulan tüketici iadeleri ve tarifeler üzerinde doğrudan bağlayıcı etki doğuracak.

Yargı

Garzón Hukuk Bürosu Torunlar Yasasıyla Vatandaş Olanların Oy Hakkı İptalini Yüksek Mahkemeye Taşıdı

Eski yargıç Baltasar Garzón'un yönettiği ILOCAD hukuk bürosu, İspanya Demokratik Hafıza Kanunu (Torunlar Yasası) kapsamında vatandaşlık kazanan ve Yurtdışında Yaşayan Seçmenler Kütüğü'ne (CERA) kayıtlı olan vatandaşların genel seçimlerde oy kullanmasını engelleyen ihtiyati tedbir kararına karşı İspanyol Yüksek Mahkemesi (Tribunal Supremo) İdari Dairesi'ne başvurdu. Dilekçede, idari yargı yoluyla temel bir anayasal hak olan seçme hakkının ihtiyati tedbirle askıya alınamayacağı, aynı yolla vatandaşlık alıp İspanya içinde ikamet edenler oy kullanabilirken yurtdışındakilerin engellenmesinin eşitlik ilkesini ve adil yargılanma hakkını ihlal ettiği savunuldu. Tedbir kararının hükümsüz kılınması ve hak mahrumiyeti nedeniyle tazminat ödenmesi talep edildi.

🇪🇸 İspanya · Confilegal

Yargı

İsveç İstinaf Mahkemesi: Crowd1 Ağ Pazarlama Davasında Tüm Sanıklara Beraat

Svea İstinaf Mahkemesi (Svea hovrätt), uluslararası Crowd1 organizasyonuyla bağlantılı büyük çaplı kara para aklama davasında yerel mahkemenin mahkûmiyet kararını bozarak yargılanan 6 sanığın tamamının beraatine karar verdi. İstinaf Mahkemesi kararında, İsveç Yüksek Mahkemesi'nin (Högsta domstolen) son içtihadına atıfta bulunarak, kara para aklama suçunun sübjektif unsuru bakımından sanıkların fiil anında eylemin kara para aklama amacına hizmet ettiğine dair en azından belirli bir şüphe ve farkındalık içinde olduklarının somut delillerle kanıtlanması gerektiğini, dosyadaki delillerin bu kastı ispata yeterli olmadığını vurguladı.

🌍

İnsan Hakları

Avrupa Parlamentosu 2026 Sakharov Düşünce Özgürlüğü Ödülü'nü Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne Verdi

Avrupa Parlamentosu, 2026 Sakharov Düşünce Özgürlüğü Ödülü'nün Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne (UCM) ve temsilcilerine verildiğini duyurdu. Parlamento Başkanı Roberta Metsola, ödülün uluslararası hukukun korunması ve cezasızlıkla mücadeledeki kararlı duruşu onurlandırdığını belirtti. Kararın, ABD yönetiminin Gazze'deki savaş suçları soruşturmaları ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hakkındaki tutuklama kararı nedeniyle UCM Başkanı Tomoko Akane, 13 yargıç ve savcıya yönelik yaptırım kararları aldığı ve mahkemenin dijital/finansal erişimini engellemeye çalıştığı bir dönemde alınması uluslararası yargı bağımsızlığına güçlü bir kurumsal destek olarak nitelendirildi.

🌍 Uluslararası · LTO.de

🇮🇹

Düzenleme

İtalyan Gelir İdaresi'nden Aşırı Borçlanma ve Borç Tasfiyesine İlişkin 144 Sayfalık Uygulama Genelgesi

İtalyan Gelir İdaresi (Agenzia delle Entrate), İşletme Krizi ve İflas Kanunu (D.Lgs. 14/2019) kapsamındaki aşırı borçlanma (sovraindebitamento) ve borçların tasfiyesi/affı (esdebitazione) süreçlerine ilişkin 21 Ekim 2026 tarihli ve 9/E sayılı genelgesini yayımladı. 144 sayfalık rehber niteliğindeki genelgede; tüketicilerin borç yapılandırma planlarında kamu alacaklılarının rızası aranmaksızın mahkemece tasdik (cram down fiscale) verilebilme şartları, borç miktarı ile gelir arasındaki orantısızlığın tek başına ağır kusur sayılmayacağı ve iflas tasfiyesi sonrasında varlıksız borçluların (incapiente) borçtan kurtulma koşulları vergi daireleri için bağlayıcı kriterlere bağlandı.

🇸🇪

İsveç Yüksek İdare Mahkemesi: İş Amaçlı İkinci Pasaportun Geçerlilik Süresi 5 Yıl Olmalıdır

İsveç Yüksek İdare Mahkemesi (Högsta förvaltningsdomstolen - HFD), işi gereği yoğun uluslararası seyahat gerçekleştiren ve vize işlemleri nedeniyle ek pasaporta ihtiyaç duyan kişilere verilen ikinci pasaportların geçerlilik süresine ilişkin emsal bir karar verdi. Emniyet Genel Müdürlüğü'nün ek pasaportları daha kısa süreli düzenleme uygulamasını inceleyen Yüksek Mahkeme, seyahat düzeni ve iş gereksinimi kanıtlandığı takdirde, mevzuat uyarınca ek pasaportun da standart pasaportlar gibi tam süre olan 5 yıl geçerlilikle tanzim edilmesi gerektiğine hükmetti.